Po godzinach

>>> Franke Ohl, „Mowa ciała psów. Jak zrozumieć zachowanie psa.”, wyd. Świat Książki, Warszawa 2008

„Żadnego sposobu zachowania (psa – przyp. MZ) nie można ocenić jako dobry czy zły, a tylko jako adekwatny do danej sytuacji lub nie. (...) Interpretacja zachowania psa może i powinna służyć wyłącznie do wnioskowania na temat emocjonalnego stanu zwierzęcia.“

Autorka książki jest profesorem na Wydziale Weterynaryjnym Uniwersytetu w Ultrechcie (Holandia). Współpracuje również z wieloma uczelniami niemieckimi, w tym z Instytutem Maxa Plancka w Monachium. Od początku swojej kariery naukowej zajmuje się behawiorystyką zwierząt, analizuje i bada ich zachowania w różnych sytuacjach stresogennych, a obecnie zaangażowana jest w przybliżanie trudnych, zwłaszcza od strony językowej, wyników badań naukowych zwykłym właścicielom psów.

Wynikiem jej działań jest wydana ostatnio w Polsce książka „Mowa ciała psów. Jak zrozumieć zachowanie psa.”. Publikacja powstała na podstawie badań naukowych i kilkuletnich obserwacji zachowań psów. Autorka w sposób bardzo przystępny przedstawia całą gamę sposobów komunikowania się psów z otoczeniem, zarówno w obrębie tego samego gatunku (stado, sfora), jak i w kontaktach psa z człowiekiem oraz podkreśla, że człowiek jest częścią społecznego środowiska psa, a więc jest jego partnerem społecznym natomiast nie stanowi z nim w żaden sposób stada, w którym panuje hierarchiczna podległość lub dominacja.

Franke Ohl w swojej publikacji dzieli sygnały, służące psu do komunikowania się z otoczeniem, na: wzrokowe, słuchowe, dotykowe i zapachowe, przy czym najwięcej uwagi poświęca szczegółowemu omówieniu sygnałów wzrokowych, czyli tzw. mowy ciała, które są przez psy wysyłane najczęściej i największa jest ich różnorodność. Pozostałe sygnały też mają bardzo duże znaczenie w komunikacji psa z otoczeniem, ale ich gama jest nieporównywalnie mniejsza.

Z publikacji dowiadujemy się, że różnorodność wysyłanych przez psa sygnałów jest uzależniona od rasy. I tak rasy długowłose mają ograniczoną możliwość wysyłania sygnałów mimicznych, natomiast psy ras dużych uważane są bardziej groźne niż ras małych, choć w rzeczywistości może być odwrotnie.

Na ograniczenie w wysyłaniu przez psy typowych dla nich sygnałów wzrokowych ma również wpływ ingerencja człowieka - kopiowanie uszu i obcinanie ogona u niektórych ras pozbawiło te psy jednego z ważniejszych środków wyrazu emocji.

Psiej agresji i odporności na stres Franke Ohl poświęciła osobne rozdziały książki przedstawiając przyczyny agresywnych zachowań psów, i jednocześnie zwracając uwagę na to, że psy zanim zareagują agresywnie, bardzo często, właśnie za pomocą mowy ciała wysyłają sygnały świadczące o niekomfortowej dla nich sytuacji, czego my – właściciele najczęściej nie zauważamy. Odrębną sprawą jest odporność psa na stres, która może być uzależniona od braku dostatecznej więzi z człowiekiem, wieku psa, nękających go chorób, jak również od braku konsekwencji w postępowaniu właściciela.

Podsumowując – książka Franke Ohl, „Mowa ciała psów. Jak zrozumieć zachowanie psa.” nie jest poradnikiem sensu stricto, ale zwraca naszą uwagę na to, że nasz pupil komunikuję się zarówno z nami jak i z innymi psami, dlatego warto obserwować i odczytywać wysyłane przez niego sygnały. Wtedy bardziej poznamy naszego psa i jego emocje, a nasze partnerstwo społeczne stanie  się satysfakcjonujące dla obu stron.

Małgorzata Zaorska
Labrador Retriever Team

[powrót]